Vaccinaties (inentingen) helpen het lichaam zich te beschermen tegen bepaalde infectieziekten. Met een vaccin leert het immuunsysteem een virus of bacterie herkennen, zodat het sneller kan reageren als u later met deze ziekteverwekker in aanraking komt. Vaccins worden wereldwijd gebruikt om ernstige ziekten te voorkomen. Ze worden bijvoorbeeld toegepast bij kinderziekten of bij reizen naar gebieden waar bepaalde infecties vaker voorkomen. Voor persoonlijk advies over vaccinaties kunt u ook terecht bij uw BENU Apotheek in de buurt.

Een vaccinatie is een prik waarbij een kleine hoeveelheid van een verzwakte of onschadelijke vorm van een ziekteverwekker wordt toegediend. Hierdoor kan het lichaam antistoffen aanmaken zonder dat u daadwerkelijk ziek wordt. Wanneer het lichaam later met het echte virus of de bacterie in aanraking komt, kan het immuunsysteem sneller reageren. Hierdoor kan een vaccin helpen om een ziekte te voorkomen of het verloop milder te maken.

Voor onafhankelijke medische uitleg over vaccinaties kunt u ook kijken op Thuisarts.nl. Deze website van Nederlandse huisartsen biedt betrouwbare informatie over gezondheid en behandeling.

Het immuunsysteem leert door vaccinatie een ziekteverwekker herkennen. Dat gebeurt doordat het lichaam antistoffen aanmaakt tegen onderdelen van een virus of bacterie.

Een vaccin kan bestaan uit:

• Werkzame bestanddelen: delen van een virus of bacterie waartegen het lichaam afweer opbouwt

• Hulpstoffen: stoffen die het vaccin stabiel houden of de werking ondersteunen

• Reststoffen: zeer kleine hoeveelheden stoffen die tijdens de productie zijn gebruikt

Vaccins worden uitgebreid getest op veiligheid en werkzaamheid voordat ze worden gebruikt. Meer informatie over vaccinatieprogramma’s in Nederland vindt u bij het RIVM. Het RIVM onderzoekt infectieziekten en coördineert het Rijksvaccinatieprogramma.

Vaccinaties worden in verschillende situaties toegepast.

Vaccinaties voor kinderen

In Nederland krijgen kinderen vaccinaties via het Rijksvaccinatieprogramma. Dit programma start meestal rond de leeftijd van zes weken. Vaccins beschermen onder andere tegen:

• difterie

• kinkhoest

• tetanus

• polio

• bof

• mazelen

• rodehond

• hepatitis B

Kinderen krijgen deze vaccinaties meestal via het consultatiebureau of de jeugdgezondheidszorg.

Vaccinaties voor reizen

Als u naar bepaalde landen reist, kan het verstandig zijn om vooraf vaccinaties te krijgen tegen infectieziekten die daar vaker voorkomen.

Voorbeelden zijn vaccinaties tegen:

• hepatitis A

• DTP (difterie, tetanus en polio)

• gele koorts

• buiktyfus

• rabiës

Voor reisadvies kunt u terecht bij de GGD of een gespecialiseerd vaccinatiecentrum.

Zoals bij veel medische behandelingen kunnen vaccinaties bijwerkingen geven. De meeste bijwerkingen zijn mild en verdwijnen meestal vanzelf binnen enkele dagen.

Veelvoorkomende reacties zijn:

• een pijnlijke of rode plek op de arm

• lichte zwelling rond de prikplaats

• lichte koorts

• een vermoeid of grieperig gevoel

Er wordt voortdurend onderzoek gedaan naar de veiligheid van vaccins. Ernstige bijwerkingen komen zelden voor. Bij vragen over bijwerkingen of medicijngebruik kunt u altijd advies vragen bij de apotheker of uw huisarts.

Wanneer een vaccinatie wordt aanbevolen, hangt af van verschillende factoren, zoals:

• leeftijd

• reisplannen

• gezondheidssituatie

• werk of opleiding

Uw huisarts, GGD of vaccinatiecentrum kan beoordelen welke vaccinaties in uw situatie verstandig kunnen zijn.

Als u een vaccinatie krijgt, kan het helpen om vooraf en achteraf rekening te houden met een paar praktische tips:

• draag kleding waarbij de bovenarm makkelijk bereikbaar is

• neem na de vaccinatie even rust als u zich niet helemaal fit voelt

• vermijd intensief sporten direct na de prik

• overleg bij twijfel met uw arts of apotheker

Bij lichte klachten na een vaccinatie, zoals koorts of pijn op de prikplaats, worden soms zelfzorgmiddelen gebruikt. Denk bijvoorbeeld aan:

• pijnstillers, zoals paracetamol

• thermometers om de lichaamstemperatuur te meten

Overleg bij twijfel altijd met uw apotheker.

Twijfelt u of heeft u vragen? Loop gerust even binnen bij de BENU Apotheek bij u in de buurt of vraag advies aan het apotheekteam. Zij kunnen met u meedenken over vaccinaties, mogelijke bijwerkingen en het gebruik van medicijnen in combinatie met vaccinaties.